Sırbistan'da siyasi deprem: Vucic parlamentoyu feshetti, erken seçim tarihini açıkladı

Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic, ülkesinde önemli bir siyasi dönüm noktasına imza attı. 17 Aralık 2023'teki seçimlerle kurulan meclisin feshedildiğini resmen açıklayan Vucic, erken genel seçimlerin 25 Ekim 2026 tarihinde gerçekleştirilmesi yönünde karar alındığını bildirdi.

Protestolar seçim kararını hızlandırdı

Vucic, seçim takvimini erkene almalarının ardında yatan temel sebebin, son iki yıldır ülkeyi etkisi altına alan protestolar ve toplumsal gerilim olduğunu söyledi. Seçimlerin ertelenmesinin daha büyük sorunlara yol açacağını vurgulayan Vucic, "Sırbistan'ın hangi yönde ilerleyeceğini net biçimde ortaya koyacak bir seçim sonucuna ihtiyacımız var" ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanı, demokrasinin siyasi sistemlerin en iyisi olduğunu belirterek vatandaşlara çok sayıda seçenek arasından tercih yapma imkânı tanınacağını kaydetti.

Vucic başbakanlık koltuğuna göz koydu

İktidardaki Sırp İlerleme Partisi (SNS), seçimlere "Birleşik Sırbistan" adıyla kurulan koalisyonla katılma kararı aldı. Partinin başbakan adayı olarak Cumhurbaşkanı Vucic belirlendi. Ancak Sırbistan Anayasası'na göre Vucic'in başbakan olabilmesi için öncelikle cumhurbaşkanlığından çekilmesi gerekiyor. Vucic, daha önceki açıklamalarında bu ay içinde istifa edeceğini duyurmuştu.

Meclis Başkanı Brnabic vekaleten yönetecek

Vucic'in cumhurbaşkanlığından ayrılmasının ardından Meclis Başkanı ve eski Başbakan Ana Brnabic, cumhurbaşkanlığına vekâlet edecek ve yeni cumhurbaşkanlık seçimi için takvim belirleyecek. Bu durum, Sırbistan'ın Ekim ayındaki genel seçimlerin hemen ardından cumhurbaşkanlık seçimlerine de gitmesi anlamına geliyor.

Arka plan

Sırbistan'da bir sonraki parlamento seçimlerinin Aralık 2027'de yapılması öngörülüyordu. Ancak öğrencilerin öncülük ettiği ve yaklaşık iki yıldır süren protesto dalgaları, erken seçim tartışmalarını gündeme taşıdı.

Ülkeyi 12 yıldır cumhurbaşkanı ve başbakan olarak yöneten Vucic, protestoların fitilini ateşleyen olayla Kasım 2024'te karşılaştı. Novi Sad kentindeki tren istasyonunun beton sundurmasının çökmesi sonucu 16 kişi hayatını kaybetti. Bu trajedi, yolsuzluk karşıtı gösterilerin tırmanmasına ve toplumun farklı kesimlerinin sokaklara dökülmesine zemin hazırladı.

Vucic, yıl başından bu yana erken seçimlerin zamanlamasına ilişkin birçok farklı açıklama yapmış ve muhtemel tarihler üzerinde durmuştu.