Nevşehir’in Göreme beldesinde meydana gelen peribacası çökmesi, 3 kişinin hayatını kaybetmesi ve 5 kişinin yaralanmasıyla sonuçlanmıştı. Olay, Kapadokya’daki doğal yapıların korunması ve düzenli denetim konusundaki tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Jeoloji Mühendisi Mevlüt Karpuz, peribacalarının bölgedeki volkanik faaliyetler sonucunda oluşan kül ve tüf tabakalarının aşınmasıyla şekillendiğini belirtti. Doğal süreçlerle milyonlarca yıldır oluşan yapıların sürekli aşındığını, bazılarının zamanla yok olurken yenilerinin oluşabileceğini söyledi.
Karpuz, peri bacalarının gözenekli yapılarının yağmur suyu emmesi nedeniyle zayıflabildiğini, mevcut çatlak ve boşluklardan giren suyun taşıma gücünü azaltarak çökmelere yol açabileceğini açıkladı. İnsan kaynaklı kazıların da yapıların dengesini bozabileceğini belirten Karpuz, peribacalarının teknik cihazlarla düzenli incelenmesi gerektiğini vurguladı.
Nevşehir Valiliğinden bir yetkili, peribacalarının iç kısımlarının genişletildiği yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını ve bölgenin sürekli denetlendiğini açıkladı. Yetkili, olayın peribacasının çökmesi yerine kaya kopması olduğunu ve doğal aşınmayla meydana geldiğini belirtti. Riskli iç bölümlere girişin yasaklanabileceğini kaydetti.
Çukurova Üniversitesi Jeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Tolga Çan ise olayın tek bir nedene bağlanamayacağını savundu. Jeolojik ve morfolojik özellikler, insan eliyle oluşturulan kaya oyma yapıları ve aşırı yağışın birlikte etkili olabileceğini ifade eden Çan, her yapının sayısal modelleme ve jeoteknik analizlerle ayrı ayrı incelenmesi gerektiğini söyledi.
Kapadokya’da daha önce de doğal aşınma ve kaya kopmaları nedeniyle peribacaları hasar görmüştü. Kapadokya Alan Başkanlığı, Eylül 2025’teki bir çökmenin ani sıcaklık değişimleri ve donma-çözünme etkisiyle, 2024’teki çökmenin ise yoğun kar yağışının ardından tüf kayadaki gevşeme nedeniyle gerçekleştiğini açıklamıştı. Her iki olayda can kaybı yaşanmamıştı.
Kaynak: Sabah Son Dakika
