Yemeklere güçlü bir aroma ve renk katan safran, yüksek satış fiyatıyla dikkat çekiyor. Geniş tarım arazilerine ihtiyaç duymayan bitki, uygun koşullar sağlandığında saksıda ve balkonlarda da yetiştirilebiliyor. Safranbolu'da üretim yapan bir yetiştirici, ürününü gramı yaklaşık 1.450 liradan satışa sundu. Kaliteye göre kilogram fiyatının 900 bin lira ile 1,5 milyon lira arasında değiştiği bildirildi.
Evde yetiştirme için sağlıklı ve kaliteli yumrular seçilmeli. Bitki, gerçek soğanlardan değil, soğanı andıran yumrulardan gelişiyor. Yumuşak, küflenmiş veya kesilmiş yumrular kullanılmamalı. Yaklaşık 9 santimetre ve üzerindeki yumrular uygun koşullarda 2 ila 4 çiçek verebiliyor. Saksının yaklaşık 20 santimetre derinliğinde olması ve altında su tahliye delikleri bulunması gerekiyor.
Toprağın suyu fazla tutmaması için bahçe toprağı, kum ve kompost 2:1:1 oranında karıştırılabiliyor. Toprağın pH değerinin 6 ile 8 arasında olması öneriliyor. Yumrular genellikle ağustos-ekim ayları arasında yaklaşık 10 santimetre derinliğe ve aralarında 10 santimetre mesafe bırakılarak dikiliyor. Sivri kısımlarının yukarı bakmasına dikkat ediliyor.
İlk sulamadan sonra yapraklar ortaya çıkana kadar yeniden su verilmiyor. Sonraki dönemde üst kısım kurudukça sulama yapılabiliyor. Safran bol güneş alan ortamları tercih ettiği için güneş ışığı alan balkonlar uygun seçenekler arasında. Aşırı su yumruların çürümesine yol açabileceğinden sulama miktarı özenle ayarlanmalı. Çiçeklenme sonrasında yaprakların sararıp kuruması, yumruların sonraki yıl için enerji depolamasını sağlıyor.
Safran çiçekleri genellikle ekim ve kasım aylarında açıyor. Hasat için çiçeklerin tamamen açılması ve üzerlerindeki çiyin kuruması bekleniyor. Çiçeğin ortasındaki üç kırmızı tepecik ayrılarak toplanıyor. İplikler yaklaşık 2-3 gün kağıt üzerinde kurutulduktan sonra ışık ve nem almayan, hava geçirmez cam kavanozlarda saklanabiliyor.
Her çiçekten yalnızca üç kırmızı iplik elde edilirken yaklaşık 150 safran çiçeğinden sadece 1 gram kuru baharat çıkıyor. Bu nedenle balkonda küçük ölçekli üretim mümkün olsa da yüksek miktarda safran elde etmek kolay değil. Safranın krosin, krosetin ve safranal gibi bitkisel bileşenleri araştırmalarda değerlendiriliyor; ancak hastalıkları tedavi ettiği kanıtlanmış değil. Uzmanlar, ilaç veya tedavi yerine kullanılmamasını ve yoğun tüketim ile takviye konusunda temkinli olunmasını öneriyor.
Kaynak: Sözcü